Nguyên lý hoạt động của ổn áp

NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA ỔN ÁP

Ổn áp hoạt động theo nguyên lý cảm ứng điện từ điều khiển bằng mô tơ 1 chiều. Biến áp của ổn áp được thiết kế theo kiểu hình xuyến. Điện áp được lấy ra từ những vòng dây đồng quấn và bị mài mòn 1/6 tiết diện. Chổi than sẽ làm nhiệm vụ trượt lấy điện áp của từng vòng dây.

on-ap

Chổi than bên trong máy ổn áp

   Nghe thì có vẻ khó hiểu nhưng nguyên lý hoạt động của ổn áp vô cùng đơn giản. Khi thấy điện áp ra bị thấp hay cao thì mạch điều khiển sẽ có lệnh cho mô tơ hoạt động. Quay thuận hoặc quay ngược để lấy điện áp ở vòng dây trên biến áp hình xuyến. Khi nào điện áp đầu ra đủ 220V thì mạch so sánh sẽ ra lệnh cho moto dừng lại.

Tùy theo loại công suất của ổn áp mà biến áp hình xuyến và chổi than to hay nhỏ.

Đối với máy ổn áp 1pha

Nguyên lý của ổn áp 1pha đơn giản hơn ổn áp 3 pha. Mỗi một máy chỉ có cấu tạo:

  • 1 Mạch điều khiển.
  • 1 Biến áp hình xuyến [công suất càng lớn biến áp càng lớn].
  • 1 Động cơ điều khiển quay lên quay xuống.
  • 1 Chổi than kích thước tiêu chuẩn với biến áp hình xuyến.
  • Các phụ kiện đi kèm theo máy như đồng hồ, cọc đấu, đèn báo…..vvv…

nguyen-ly-cua-on-ap-1pha

Máy ổn áp 1pha

Nguyên lý của ổn áp 3pha cũng không khác gì máy 1pha

  • Nhưng cấu tạo của 3pha thì nhân 3 lên.
  • Những gì chỉ có 1 ở 1pha thì máy 3 pha có gấp 3 lần.
  • Điểm khác biệt giữa máy 3pha với máy 1pha là phần mạch điều khiển có kiểu bảo vệ 3 pha. Nghĩa là 1 pha mất điện thì cả 3pha cùng mất .Tránh được tình trạng cháy động cơ khi bị mất pha.

nguyen-ly-cua-on-ap-3pha

Một mẫu máy ổn áp 3 pha

Sơ Đồ Nguyên Lý Hoạt Động, Mạch Điều Khiển Ổn Áp.

   Mạch điều khiển Ổn áp 1 pha. Mạch được cung cấp bởi 2 nguồn cách ly lấy từ cuộn dây cảm ứng . Mạch 1 có điện áp 12V sau khi qua chỉnh lưu của 2 diode D1 và D2 được lọc bởi tụ điện C1 470mF. . Có 4 transistor C2383 ở cầu H điều khiển động cơ servo để tăng hoặc giảm áp .

Mạch ổn áp có cấu tạo như thế nào?

   Mạch 2 được chỉnh dòng bởi 2 diode D3 và D4 lấy tín hiệu ra so sánh đồng thời cung cấp nguồn cho mạch vi sai và Smittrigger. Với điện áp ổn định 9V của diode Zener dòng điện đi qua R1 mắc song song và được lọc bởi tụ C2 470mF.

Nhà sản xuất phải làm như vậy bởi 2 nguồn rời vì khi có trường hợp sụt áp làm sai lệch điện áp so sánh nếu dùng nguồn chung.

Tiếp đến tín hiệu được đưa vào cực B bên trái của Q1 trong mạch bao gồm 2 transistor Q1 và Q7 qua diot D5 và các điện trở R3, R4, R5, R6.

Tín hiệu vi sai lấy từ cực C của 2 transsistor này sẽ qua 2 mạch Smittrigger đối xứng nhau là Q2, Q3 và Q8, Q9. Sau đó, các tín hiệu này mới điều khiển 2 transistor driver Q4 và Q10 để kích cho mạch cầu H.

Các diod D5 và D6 dùng bảo vệ mối nối BE của 2 transistor Q5 và Q11 khi 2 transistor Q4 và Q19 dẫn.

Sơ đồ mạch ổn áp

   Trên đây chỉ là sự phân tích cơ bản của kĩ sư Standa về Nguyên Lý Hoạt Động Của Ổn Áp mà thôi. Còn rất nhiều những thông số nữa mà chúng tôi chưa đề cập đến được. Vậy sau khi đọc bài phân tích quý khách có thể coment ý kiến riêng của mình ở dưới để chúng ta cùng thảo luận nhé.

Bình luận trên Facebook